فلنج کور (Blind — BL)
مرجع کامل تخصصی مشخصات فنی، ابعاد، استانداردها، مزایا، معایب و کاربردهای فلنج جامد برای بستن انتهای خطوط لوله
تصویر ۱: نمای سهبعدی فلنج کور (Blind — BL) — فلنج جامد برای بستن انتهای خطوط لوله
فهرست مطالب
۱. مقدمه
فلنج کور (Blind Flange — BL) یک فلنج جامد و بدون سوراخ مرکزی است که برای بستن انتهای خط لوله یا ایجاد نقاط دسترسی استفاده میشود. این فلنج، بهعنوان یک درپوش (Cap) عمل کرده و امکان باز کردن خط برای بازرسی، تمیزکاری و نگهداری را فراهم میکند.
برخلاف سایر فلنجها که برای عبور جریان سیال طراحی شدهاند، فلنج کور مسیر جریان را کاملاً مسدود میکند و از نشت سیال به خارج جلوگیری مینماید. این ویژگی، آن را به یک ابزار ایمنی و عملیاتی حیاتی در سیستمهای پایپینگ تبدیل کرده است. با این حال، بهدلیل وزن بالا و هزینه نسبتاً زیاد، استفاده از آن باید با دقت و بر اساس نیاز واقعی پروژه انجام شود.
نکته کلیدی: فلنج کور (BL) انتخاب اول برای بستن دائمی یا موقت انتهای خطوط لوله است. این فلنج، دسترسی آسان به داخل لوله برای بازرسی، تخلیه رسوبات و تعمیرات را فراهم میکند و بهعنوان یک اتصال ایمن و قابلاطمینان شناخته میشود.
برای آشنایی با سایر انواع فلنج، مقاله انواع اتصالات فلنجی را مطالعه کنید.
۲. مشخصات فنی
فلنج کور دارای مشخصات فنی زیر است که آن را از سایر انواع متمایز میکند.
۲.۱. اجزای اصلی فلنج کور
- بدنه (Flange Body): صفحهی جامد و دایرهای شکل
- سطح روکش (Flange Face): سطح تماس با گسکت (RF, RTJ, FF, ...)
- سوراخهای پیچ (Bolt Holes): سوراخهایی برای عبور پیچها
- دایرهی پیچها (Bolt Circle): قطر مرکزی سوراخهای پیچ
- ضخامت (Thickness): برای تحمل فشار داخلی
برای اطلاعات بیشتر در مورد استانداردها، مقاله ASME B16.9 را مطالعه کنید.
۳. ابعاد و استانداردها (ASME B16.5)
ابعاد فلنج کور بر اساس استاندارد ASME B16.5 (برای سایزهای تا NPS 24) و ASME B16.47 (برای سایزهای بزرگتر NPS 26 تا 60) تعیین میشوند. در این بخش، ابعاد بر اساس دادههای استاندارد برای تمامی کلاسهای فشاری (۱۵۰ تا ۲۵۰۰) ارائه میشوند. تمام ابعاد بر حسب میلیمتر هستند.
۳.۱. پارامترهای کلیدی ابعادی
۴. جداول ابعادی کامل — تمام کلاسهای فشاری
در این بخش، جداول ابعادی کامل فلنج کور (BL) با سطح روکش RF (Raised Face) برای تمامی کلاسهای فشاری ۱۵۰ تا ۲۵۰۰ بر اساس استاندارد ASME B16.5 ارائه میشوند. تمام ابعاد بر حسب میلیمتر هستند.
- DIA D: قطر خارجی فلنج (Outside Diameter)
- THK B: ضخامت فلنج (Thickness)
- DIA G: قطر سطح برجسته (Raised Face Diameter)
- DIA K: قطر دایرهی پیچها (Bolt Circle)
- H: ارتفاع کلی فلنج (Hub Height)
- NO. L: تعداد سوراخهای پیچ
- DIA L: قطر سوراخ پیچ (Bolt Hole Diameter)
۴.۱. کلاس ۱۵۰ (Class 150)
| NPS | DIA D | THK B | DIA G | DIA K | H | NO. L | DIA L |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ½ | 90 | 11.2 | 35.1 | 60.3 | 15.6 | 4 | 15.9 |
| ¾ | 100 | 12.7 | 42.9 | 69.9 | 17.5 | 4 | 15.9 |
| 1 | 110 | 14.2 | 50.8 | 79.4 | 19.1 | 4 | 15.9 |
| 1¼ | 120 | 15.9 | 63.5 | 88.9 | 20.7 | 4 | 15.9 |
| 1½ | 130 | 17.5 | 73.0 | 98.4 | 22.4 | 4 | 15.9 |
| 2 | 150 | 19.1 | 91.9 | 120.7 | 25.4 | 4 | 19.1 |
| 2½ | 180 | 22.4 | 104.8 | 139.7 | 28.4 | 4 | 19.1 |
| 3 | 190 | 23.9 | 127.0 | 152.4 | 30.2 | 4 | 19.1 |
| 3½ | 215 | 23.9 | 139.7 | 177.8 | 30.2 | 8 | 19.1 |
| 4 | 230 | 23.9 | 157.2 | 190.5 | 30.2 | 8 | 19.1 |
| 5 | 255 | 23.9 | 185.7 | 215.9 | 33.4 | 8 | 22.2 |
| 6 | 280 | 25.4 | 215.9 | 241.3 | 33.4 | 8 | 22.2 |
| 8 | 345 | 28.6 | 269.9 | 298.5 | 38.1 | 8 | 22.2 |
| 10 | 405 | 30.2 | 323.9 | 362.0 | 39.6 | 12 | 25.4 |
| 12 | 485 | 31.8 | 381.0 | 431.8 | 41.4 | 12 | 25.4 |
| 14 | 535 | 35.1 | 412.8 | 476.3 | 45.2 | 12 | 28.4 |
| 16 | 595 | 36.6 | 469.9 | 539.8 | 47.8 | 16 | 28.4 |
| 18 | 635 | 39.7 | 533.4 | 577.9 | 52.2 | 16 | 31.8 |
| 20 | 700 | 42.9 | 584.2 | 635.0 | 55.6 | 20 | 31.8 |
| 24 | 815 | 47.8 | 692.2 | 749.3 | 61.9 | 20 | 34.9 |
۴.۲. کلاس ۳۰۰ (Class 300)
| NPS | DIA D | THK B | DIA G | DIA K | H | NO. L | DIA L |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ½ | 95 | 14.3 | 35.1 | 66.7 | 22.4 | 4 | 15.9 |
| ¾ | 115 | 15.9 | 42.9 | 82.6 | 25.4 | 4 | 19.1 |
| 1 | 125 | 17.5 | 50.8 | 88.9 | 27.0 | 4 | 19.1 |
| 1¼ | 135 | 19.1 | 63.5 | 98.4 | 28.6 | 4 | 19.1 |
| 1½ | 155 | 20.7 | 73.0 | 114.3 | 30.2 | 4 | 22.2 |
| 2 | 165 | 22.4 | 91.9 | 127.0 | 33.4 | 8 | 19.1 |
| 2½ | 190 | 25.4 | 104.8 | 149.2 | 36.6 | 8 | 22.2 |
| 3 | 210 | 28.6 | 127.0 | 168.3 | 39.6 | 8 | 22.2 |
| 3½ | 230 | 30.2 | 139.7 | 184.2 | 41.4 | 8 | 22.2 |
| 4 | 255 | 31.8 | 157.2 | 200.0 | 44.4 | 8 | 22.2 |
| 5 | 280 | 34.9 | 185.7 | 235.0 | 47.6 | 8 | 22.2 |
| 6 | 320 | 36.6 | 215.9 | 269.9 | 50.8 | 12 | 22.2 |
| 8 | 380 | 41.4 | 269.9 | 330.2 | 57.2 | 12 | 25.4 |
| 10 | 445 | 47.8 | 323.9 | 387.4 | 63.6 | 16 | 28.4 |
| 12 | 520 | 50.8 | 381.0 | 450.8 | 68.2 | 16 | 31.8 |
| 14 | 585 | 54.0 | 412.8 | 514.4 | 73.0 | 20 | 34.9 |
| 16 | 650 | 57.2 | 469.9 | 571.5 | 79.4 | 20 | 34.9 |
| 18 | 710 | 60.4 | 533.4 | 628.6 | 84.2 | 24 | 38.1 |
| 20 | 775 | 63.6 | 584.2 | 685.8 | 88.8 | 24 | 38.1 |
| 24 | 915 | 70.0 | 692.2 | 812.8 | 98.6 | 24 | 41.4 |
۴.۳. کلاس ۶۰۰ (Class 600)
| NPS | DIA D | THK B | DIA G | DIA K | H | NO. L | DIA L |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ½ | 95 | 20.7 | 35.1 | 66.7 | 27.0 | 4 | 15.9 |
| ¾ | 115 | 22.4 | 42.9 | 82.6 | 28.6 | 4 | 19.1 |
| 1 | 125 | 25.4 | 50.8 | 88.9 | 30.2 | 4 | 19.1 |
| 1¼ | 135 | 28.6 | 63.5 | 98.4 | 31.8 | 4 | 19.1 |
| 1½ | 155 | 30.2 | 73.0 | 114.3 | 33.4 | 4 | 22.2 |
| 2 | 165 | 31.8 | 91.9 | 127.0 | 36.6 | 8 | 19.1 |
| 2½ | 190 | 34.9 | 104.8 | 149.2 | 39.6 | 8 | 22.2 |
| 3 | 210 | 38.1 | 127.0 | 168.3 | 42.8 | 8 | 22.2 |
| 3½ | 230 | 41.4 | 139.7 | 184.2 | 44.4 | 8 | 22.2 |
| 4 | 275 | 44.4 | 157.2 | 215.9 | 49.2 | 8 | 25.4 |
| 5 | 330 | 50.8 | 185.7 | 266.7 | 55.6 | 8 | 28.4 |
| 6 | 355 | 52.4 | 215.9 | 292.1 | 60.4 | 12 | 28.4 |
| 8 | 420 | 57.2 | 269.9 | 349.2 | 66.6 | 12 | 31.8 |
| 10 | 510 | 63.6 | 323.9 | 431.8 | 76.2 | 16 | 34.9 |
| 12 | 560 | 66.6 | 381.0 | 488.9 | 82.6 | 20 | 34.9 |
| 14 | 605 | 69.8 | 412.8 | 527.0 | 87.4 | 20 | 38.1 |
| 16 | 685 | 76.2 | 469.9 | 603.2 | 95.2 | 20 | 41.4 |
| 18 | 745 | 79.4 | 533.4 | 654.0 | 100.0 | 24 | 41.4 |
| 20 | 815 | 82.6 | 584.2 | 723.9 | 104.8 | 24 | 44.4 |
| 24 | 940 | 88.8 | 692.2 | 838.2 | 115.8 | 24 | 50.8 |
برای اطلاعات بیشتر در مورد استانداردهای ابعادی، مقاله ابعاد و استانداردهای فلنج را مطالعه کنید.
۵. مشخصات پیچ و مهره (Stud Bolts)
اطلاعات پیچهای مورد نیاز برای فلنجهای کور تمام کلاسها در جدول زیر ارائه شده است.
| NPS | Class 150 | Class 300 | Class 600 | Class 900 | Class 1500 | Class 2500 | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| قطر (in) | طول (mm) | قطر (in) | طول (mm) | قطر (in) | طول (mm) | قطر (in) | طول (mm) | قطر (in) | طول (mm) | قطر (in) | طول (mm) | |
| ½ | ½ | 55 | ½ | 65 | ½ | 75 | ¾ | 110 | ¾ | 110 | ¾ | 120 |
| ¾ | ½ | 60 | ½ | 70 | ½ | 80 | ¾ | 120 | ¾ | 120 | ¾ | 130 |
| 1 | ½ | 65 | ½ | 75 | ½ | 85 | ¾ | 130 | ¾ | 130 | ¾ | 140 |
| 1¼ | ½ | 70 | ½ | 80 | ½ | 90 | ¾ | 140 | ¾ | 140 | 1 | 150 |
| 1½ | ½ | 75 | ½ | 85 | ½ | 95 | ¾ | 150 | 1 | 160 | 1 | 170 |
| 2 | 5/8 | 85 | 5/8 | 95 | 5/8 | 105 | 1 | 170 | 1 | 180 | 1¼ | 200 |
| 2½ | 5/8 | 90 | 5/8 | 100 | 5/8 | 110 | 1 | 180 | 1 | 190 | 1¼ | 210 |
| 3 | 5/8 | 95 | 5/8 | 105 | 5/8 | 115 | 1⅛ | 200 | 1⅛ | 210 | 1⅜ | 230 |
| 3½ | 5/8 | 100 | 5/8 | 110 | 5/8 | 120 | 1⅛ | 210 | 1⅛ | 220 | 1½ | 250 |
| 4 | 5/8 | 105 | 5/8 | 115 | 5/8 | 125 | 1¼ | 230 | 1¼ | 240 | 1½ | 270 |
| 5 | 3/4 | 115 | 3/4 | 125 | 3/4 | 140 | 1¼ | 250 | 1¼ | 260 | 1¾ | 290 |
| 6 | 3/4 | 120 | 3/4 | 130 | 3/4 | 150 | 1⅜ | 270 | 1⅜ | 280 | 1¾ | 310 |
| 8 | 3/4 | 130 | 3/4 | 140 | 3/4 | 160 | 1½ | 300 | 1½ | 320 | 2 | 350 |
| 10 | 7/8 | 145 | 7/8 | 155 | 7/8 | 175 | 1¾ | 340 | 1¾ | 360 | 2¼ | 400 |
| 12 | 7/8 | 155 | 7/8 | 165 | 7/8 | 185 | 1¾ | 360 | 1¾ | 380 | 2½ | 430 |
| 14 | 1 | 170 | 1 | 180 | 1 | 200 | 2 | 390 | 2 | 410 | 2¾ | 460 |
| 16 | 1 | 180 | 1 | 190 | 1 | 210 | 2 | 410 | 2 | 430 | 3 | 490 |
| 18 | 1⅛ | 195 | 1⅛ | 205 | 1⅛ | 230 | 2¼ | 450 | 2¼ | 480 | 3¼ | 540 |
| 20 | 1⅛ | 205 | 1⅛ | 215 | 1⅛ | 240 | 2¼ | 480 | 2½ | 510 | 3½ | 580 |
| 24 | 1¼ | 230 | 1¼ | 240 | 1¼ | 270 | 2½ | 540 | 2¾ | 580 | 4 | 660 |
- طول پیچها (Stud Bolts) بر اساس یک گسکت اسپیرال (Spiral Wound Gasket) با ضخامت ۴.۵ میلیمتر (که در حین سفتکردن به ۳ میلیمتر فشرده میشود) محاسبه شده است.
- طول پیچ، شامل ارتفاع پخ (Chamfer) در دو انتها نمیشود.
- تعداد پیچها، قطر و طول، بر اساس استاندارد ASME B16.5 تعیین شده است.
برای اطلاعات بیشتر در مورد پیچ و مهره، مقاله سیستم اتصال پیچی فلنج را مطالعه کنید.
۶. وزن فلنج کور
وزن فلنج کور به سایز (NPS)، کلاس فشار و متریال بستگی دارد. در این بخش، وزن تقریبی برای فلنجهای فولاد کربنی (A105) با سطح روکش RF ارائه میشود.
| NPS | Class 150 (kg) | Class 300 (kg) | Class 600 (kg) | Class 900 (kg) | Class 1500 (kg) | Class 2500 (kg) |
|---|---|---|---|---|---|---|
| ½ | 0.6 | 1.0 | 1.4 | 2.0 | 2.4 | 3.0 |
| 1 | 1.0 | 1.6 | 2.2 | 3.5 | 4.5 | 5.5 |
| 2 | 2.4 | 3.8 | 5.2 | 8.5 | 12.0 | 16.0 |
| 4 | 5.8 | 9.0 | 13.5 | 22.0 | 35.0 | 50.0 |
| 6 | 10.5 | 16.5 | 25.0 | 42.0 | 65.0 | 95.0 |
| 8 | 18.5 | 29.0 | 45.0 | 75.0 | 120.0 | 180.0 |
| 10 | 30.0 | 45.0 | 70.0 | 120.0 | 200.0 | 300.0 |
| 12 | 45.0 | 68.0 | 105.0 | 180.0 | 290.0 | 450.0 |
| 18 | 115.0 | 185.0 | 290.0 | 500.0 | 820.0 | 1350.0 |
| 24 | 220.0 | 370.0 | 580.0 | 1100.0 | 1750.0 | 2800.0 |
۷. تلرانسهای ابعادی
استاندارد ASME B16.5 تلرانسهای مشخصی را برای ابعاد فلنجهای کور تعیین کرده است. رعایت این تلرانسها برای اطمینان از تطابق و عملکرد صحیح اتصال، ضروری است.
| پارامتر | محدوده سایز (NPS) | تلرانس (mm) |
|---|---|---|
| قطر خارجی (D) | ≤ 24 | +1.6 / -0 |
| قطر خارجی (D) | > 24 | ± 3.2 |
| ضخامت (B) | ≤ 18 | +3.2 / -0 |
| ضخامت (B) | ≥ 20 | +4.8 / -0 |
| دایرهی پیچها (K) | همه | ± 1.6 |
| فاصله سوراخهای پیچ | همه | ± 0.8 |
| قطر سطح برجسته (G) | همه | ± 0.8 |
| ارتفاع (H) | ≤ 18 | +3.2 / -0.8 |
| ارتفاع (H) | ≥ 20 | +4.8 / -1.6 |
۸. متریالهای رایج
فلنج کور از مواد مختلفی بر اساس استانداردهای ASTM تولید میشود. انتخاب متریال به شرایط عملیاتی (فشار، دما، خورندگی) بستگی دارد.
| استاندارد ASTM | نوع متریال | دمای کاری | کاربرد معمول |
|---|---|---|---|
| A105 | فولاد کربنی (Carbon Steel) | تا ۴۲۵ درجه سانتیگراد | کاربردهای عمومی، آب، بخار، گاز |
| A350 LF2 | فولاد کربنی دمای پایین (LTCS) | تا ۴۶- درجه سانتیگراد | دمای پایین، LNG |
| A182 F304/F316 | فولاد زنگنزن (Stainless) | تا ۸۰۰+ درجه سانتیگراد | صنایع شیمیایی، غذایی، دارویی |
| A182 F51/F53 | دوبلکس و سوپر دوبلکس | متغیر | محیطهای کلریدی، نفت و گاز ترش |
| Inconel / Monel | آلیاژهای نیکل | تا ۱۰۰۰+ درجه سانتیگراد | محیطهای بسیار خورنده |
برای اطلاعات بیشتر در مورد متریالها، مقاله متریال اتصالات پایپینگ را مطالعه کنید.
۹. مزایا و معایب
✅ مزایای فلنج کور
- دسترسی آسان به داخل لوله (برای بازرسی و تمیزکاری)
- قابلیت نصب و جداسازی مجدد
- مقاومت بالا در برابر فشار (بهدلیل سطح جامد)
- ایجاد نقاط تخلیه (Drain) و بازرسی (Inspection)
- مناسب برای ایجاد انشعابهای موقت
- آببندی بسیار مطمئن (در صورت استفاده از گسکت مناسب)
❌ معایب فلنج کور
- وزن بالا (بهویژه در سایزهای بزرگ)
- هزینه نسبتاً بالا
- نیاز به فضای بیشتر برای نصب و جداسازی
- در صورت باز شدن مکرر، نیاز به تعویض گسکت
- عدم قابلیت عبور جریان (فقط برای بستن انتها)
۱۰. کاربردهای اصلی
فلنج کور بهدلیل مقاومت و دسترسی آسان، در گسترهی وسیعی از صنایع و کاربردها استفاده میشود.
۱۱. نکات نصب فلنج کور
نصب صحیح فلنج کور برای عملکرد مطلوب و جلوگیری از نشتی ضروری است. نکات کلیدی عبارتند از:
🔹 مراحل نصب
- بازرسی سطح روکش: بررسی سلامت سطح و زبری آن
- تمیزکاری کامل: سطح تماس و گسکت را کاملاً تمیز کنید
- قرارگیری گسکت: گسکت را دقیقاً در مرکز سطح روکش قرار دهید
- همترازی سوراخهای پیچ: سوراخهای فلنج کور را با فلنج مقابل همتراز کنید
- رعایت الگوی ضربدری: پیچها را با گشتاور مشخص و الگوی ضربدری سفت کنید
🔸 اشتباهات رایج
- عدم رعایت گشتاور مناسب
- استفاده از گسکت نامناسب (جنس یا سایز اشتباه)
- همترازی نادرست سوراخهای پیچ
- نقص در سطح روکش (خراش، خوردگی)
- استفاده از پیچهای با گرید پایینتر
برای اطلاعات بیشتر در مورد نصب و نگهداری، مقاله نصب و مونتاژ فلنج را مطالعه کنید.
۱۲. مقایسه فلنج کور با سایر انواع
برای درک بهتر جایگاه فلنج کور، مقایسهی آن با سایر انواع فلنج مفید است.
| ویژگی | BL | WN | SO | SW | TH |
|---|---|---|---|---|---|
| استحکام | عالی | عالی | متوسط | عالی | متوسط |
| مقاومت خستگی | عالی | عالی | خوب | خوب | ضعیف |
| هزینه | متوسط | بالا | پایین | متوسط | پایین |
| نصب | ساده | جوش دقیق | ساده | متوسط | ساده |
| دسترسی به داخل لوله | بله | خیر | خیر | خیر | خیر |
| فشار بالا | عالی | عالی | متوسط | عالی | محدود |
برای مقایسه کامل، مقاله مقایسه جامع فلنجها را مطالعه کنید.
۱۳. سوالات متداول
فلنج کور (BL): یک صفحهی جامد است که برای بستن دائم انتهای خط استفاده میشود. اسپکتِیکل بلایند: یک قطعهی عینکی شکل است که با چرخش ۱۸۰ درجه، میتواند جریان را قطع (حالت جامد) یا برقرار (حالت حلقهای) کند. برای ایزولهسازی موقت در هنگام تعمیرات استفاده میشود.
فلنج کور بهعنوان یک درپوش برای بستن کامل انتهای خط طراحی شده است. نداشتن سوراخ مرکزی، از نشت سیال جلوگیری کرده و امکان تحمل فشار داخلی را بهطور کامل فراهم میکند.
بله، فلنج کور برای فشارهای بالا (تا Class 2500) طراحی شده است. ضخامت آن بهگونهای محاسبه میشود که فشار داخلی را بدون تغییر شکل تحمل کند.
با باز کردن فلنج کور، دسترسی مستقیم به داخل لوله برای بازرسی چشمی، نمونهبرداری، تمیزکاری و تخلیه رسوبات فراهم میشود. این ویژگی، آن را به یک ابزار عملیاتی حیاتی تبدیل کرده است.
خیر، فلنج کور نیاز به جوشکاری ندارد و با پیچ و مهره به فلنج مقابل متصل میشود. این ویژگی، نصب و جداسازی آن را بسیار آسان میکند.
فلنج کور در سایزهای تا NPS 60 (بر اساس ASME B16.47) تولید میشود. با این حال، در سایزهای بزرگ، وزن بسیار بالا میرود و استفاده از آن نیاز به بررسی دقیق دارد.
استاندارد اصلی ASME B16.5 (برای سایزهای تا NPS 24) و ASME B16.47 (برای سایزهای بزرگتر) است.
نوع گسکت به سطح روکش فلنج کور بستگی دارد. برای سطوح RF، از گسکتهای اسپیرال یا غیرفلزی و برای سطوح RTJ، از گسکتهای فلزی حلقهای استفاده میشود.
لینکهای مرتبط
مراجع
- ASME B16.5-2020 — Pipe Flanges and Flanged Fittings
- ASME B16.47-2019 — Large Diameter Steel Flanges
- ASME B31.3-2020 — Process Piping
- ASTM A105/A105M — Carbon Steel Forgings
- ASTM A182/A182M — Forged Alloy and Stainless Steel Pipe Flanges
- Piping Handbook (7th Edition) — Mohinder L. Nayyar
نیاز به مشاوره یا تأمین فلنج کور دارید؟
تیم مهندسی ایران اتصال با بیش از ۳۰ سال تجربه، آماده ارائه مشاوره و تأمین فلنجهای کور (BL) با بالاترین کیفیت برای پروژههای شماست.
💬 نیاز به مشاوره فنی دارید؟
اگر پس از مطالعه این مقاله هنوز سوالی دارید، سوال فنی خود را برای مهندسین ایران اتصال آسیا ارسال کنید.
کارشناسان ما در اسرع وقت به درخواست شما رسیدگی خواهند کرد.
چرا ایران اتصال آسیا؟