تولید سه‌راهی جوشی | روش Hot Forming | مرجع تخصصی

🔧 تولید سه‌راهی جوشی (Butt-Weld Tee Manufacturing)

مرجع کامل فرآیند Hot Forming (اکستروژن گرم) — مطابق با ASME B16.9

📖 روش‌های اصلی کار گرم Hot Working Methods

روش‌های اصلی کار گرم عبارتند از: اکستروژن، کشش، آهنگری و نورد. نورد پرکاربردترین فرآیند شکل‌دهی است، اگرچه ممکن است محدودیت‌هایی داشته باشد. نورد عمدتاً از سه زیرشاخه تشکیل شده است: نورد تخت، نورد شکلی (با شیارهای مخصوص) و نورد لوله (شامل سوراخ‌کاری).

آهنگری ممکن است با چکش، در پرس‌های مکانیکی و دستگاه‌های آپست یا با روش آهنگری غلتکی انجام شود. پرسکاری شامل ساخت قطعات آهنگری در پرس‌های هیدرولیک است. اکستروژن معمولاً در پرس‌های هیدرولیک انجام می‌شود که فولاد داغ را از قالب عبور می‌دهد. نورد در انواع آسیاب‌های نورد انجام می‌شود.

دو دلیل اصلی شکل‌دهی در دمای بالا: کاهش نیروی شکل‌دهی (با کاهش مقاومت فولاد در برابر تغییر شکل) و ایجاد ساختار متالورژیکی مطلوب برای استحکام و شکل‌پذیری محصول نهایی.

روش مناسب تولید با توجه به جنس، ابعاد، شکل، کاربرد، استانداردها و سایر ویژگی‌ها تعیین می‌شود.

🔥 روش اکستروژن سه‌راهی (Hot Forming) Tee Extrusion Method

فرآیند اکستروژن گرم شامل قرار دادن قطعه فلزی (گرم شده تا دمای آهنگری) در محفظه‌ای به نام «ظرف» است که در یک انتهای آن قالب با شکلی متناسب با سطح مقطع نهایی قرار دارد. با اعمال فشار از انتهای دیگر، فلز به صورت پلاستیک از درون قالب عبور کرده و شکل مورد نظر را پیدا می‌کند.

در ساخت سه‌راهی با این روش، از مواد اولیه با قطر بزرگتر از محصول نهایی استفاده می‌شود. انشعاب در حالی که بدنه اصلی تحت فشار است، از لوله بیرون زده می‌شود. ضخامت دیواره انشعاب نیز قابل تنظیم است. این روش برای سه‌راهی‌های با قطر بزرگ، دیواره ضخیم و مواد خاص که با روش هیدرولیک قابل ساخت نیستند، بسیار مناسب است.

📸 مراحل تولید گام به گام Step by Step

تصاویر زیر نمای کلی فرآیند Hot Forming را نشان می‌دهند. مراحل بیشتری در تولید صنعتی وجود دارد، اما این تصاویر درک خوبی از اصول اولیه ارائه می‌دهند.

۱
لوله خام
انتخاب لوله اولیه
قطر > محصول نهایی
۲
🔥
گرمایش
~1100°C
۳
قرارگیری در قالب
محفظه و قالب مخصوص
۴
اعمال فشار اولیه
فشار از انتهای ظرف
۵
اکستروژن انشعاب
خروج انشعاب به بیرون
۶
تنظیم ضخامت دیواره
قابل تنظیم بر اساس نیاز
۷
خنک‌کاری کنترل شده
هوا یا آب
۸
برش لبه‌های اضافی
آماده‌سازی برای جوش
۹
🌀🔥
عملیات حرارتی
نرماله یا تنش‌زدایی
۱۰
ماشین‌کاری دقیق
سطوح و انتهای لوله
۱۱
🔍
بازرسی کیفی
چشمی، ابعادی، التراسونیک
۱۲
بسته‌بندی و ارسال
علامت‌گذاری استاندارد
🏭✨

✅ نتیجه نهایی (Result): سه‌راهی جوشی با کیفیت بالا، آماده برای استفاده در خطوط انتقال نفت، گاز، پتروشیمی و نیروگاهی.

تمامی مراحل بالا توضیح مختصری از اصول اولیه روش Hot Forming توسط اکستروژن است. مراحل بیشتری نیز در تولید صنعتی وجود دارد، اما تصاویر و شرح گام‌های کلیدی، درک خوبی از فرآیند ارائه می‌دهند.

منابع: Benkan Japan KK, Kurt Lange (Metal Forming Handbook), ASME B16.9

💬 "All the steps mentioned above give a brief explanation (the basic principle) about hot forming Tees by the extrusion method. Many more steps are needed, but hopefully the pictures give a good description."

🔧 نحوه تولید سه‌راهی جوشی در صنایع فولادی ایران اتصال _ آسیا